
Een Engelse herinnering: gevlochten citroenbrood
Gevlochten Engelse citroenbroodjes, gemaakt met lemon curd en roomkaas als vulling. Dit was de eerste keer dat ik ze zelf maakte en dan kan er weleens iets fout gaan. En dat gebeurde hier dan ook, meermalen zelfs. Zo werkt zelf kokkerellen. Op het eind van dit blogje alle verbetertips verzameld. Het was bovendien 28°C in de keuken. Dat vindt het daardoor slappe deeg over het algemeen niet fijn als het dun uitgerold en gemanipuleerd moet worden.
Waarom toch gemaakt? We hadden recent een Nederlandse high tea genuttigd, en dat bracht warme herinneringen naar boven aan de Engelse high tea. Bovendien hadden we gisteren een gedwongen vrije dag. Bedrijf gesloten. Vandaar.
Engelsen zijn zelf ook dol op hun eigen high tea. In Engelse detectives die heel Engeland maar wat graag op de, inderdaad prachtige, Cotswolds willen laten lijken, is high tea nuttigen in een rustiek country tea house een regelmatig terugkerend thema.
Engelsen zijn echt dol op hun eigen high tea. Tenminste, diegenen die het kunnen betalen. Want high tea in een theehuis of restaurantje nuttigen is niet bepaald goedkoop. Wij deden het daarom zeker niet regelmatig. Later wel elke keer als we op vakantie in Engeland waren, als een soort van dure guilty pleasure. 1 keer per vakantie moest kunnen.
Het kan natuurlijk alleen high tea heten als je thee hebt. Die thee werd naar verluidt door Nederlandse kooplieden vanuit het oosten naar Europa en ook Engeland gebracht via de Vereenigde Oostindische Compagnie (1602–1800). Thee werd in Engeland alleen niet meteen populair. Pas toen Catharina van Braganza in 1662 vanuit Portugal naar Engeland ging om te trouwen met King Charles II, werd thee drinken een gewoonte aan het hof.
Gosciny en Underzo hebben een heel andere en ook heel amusante kijk op de introductie van thee in Engeland. Dat zou al in oud Romeinse tijden zijn gebeurd. In de strip ‘Asterix en de Britten‘ serveert Asterix uit nood bladeren in heet water, in een grote ketel, zodat de Britten na het drinken ervan wel kunnen vechten. De drank wordt tea genoemd. Ze drinken het vervolgens punctueel om 5 uur ’s middags, met een wolkje melk. Zelfs gevechten in een oorlog worden er voor onderbroken op dat tijdstip. Een slim bedacht verhaal!
Bijna 2 eeuwen nadat Catharina van Braganza thee ging drinken in Engeland, was de 7th Duchess of Bedford, Anna Maria Russell, rond 1840 hongerig, ergens in de afternoon, een benaming voor de tijd tussen 12.00 uur (noon) en de tijd erna (after) tot zeg 17.00 uur. Ze wilde iets eten bij de thee. Thee met dat afternoon eten werd waarschijnlijk eerst met brood gedaan en later met scones. Russell was bovendien een levenslange vriendin van Koningin Victoria. Russell’s gewoonte van een afternoon tea werd al snel door velen overgenomen. En ook met steeds meer verschillende lekkernijen.
Afternoon tea aan hoge tafels met dito stoelen, zoals je die nu ook nog ziet in Britse pubs. Dat zou dan de high tea variant zijn van de afternoon tea. Zat je in lage fauteuils je afternoon tea te nuttigen, dan zou dat de low tea variant zijn. Als het waar is klinkt het logisch. Anna Maria Russell zal vast een vorm van low tea hebben genuttigd. Tegenwoordig kan je overigens van high tea genieten zonder dat je er thee bij drinkt. Het is een ruim begrip geworden.
High tea is culinair wel degelijk interessant. Er bestaan verschillende versies en meestal kan je ook kiezen hoeveel hapjes je wilt per persoon. Of je laat je verrassen. Dan krijgt je op je tafeltje – het zijn altijd veel te kleine tafeltjes – een 3 of 4 verdiepingen hoog torentje met lekkernijen. Men ging altijd graag met mij mee om zo’n hoog torentje te bestellen. Zoetigheid is namelijk niet zo mijn ding, dus dat betekende altijd meer voor de metgezellen.
Het leuke is dat elke uitbater, vooral in dorpjes, andere hapjes verzint. Vaak heel creatief. Al zijn kleine scones met jam en clotted cream wel een soort van gemene deler, zeker in Zuidwest Engeland.
Ben je geïnteresseerd in zelf kokkerellen, dan krijg je – niet gratis – veel ideeën mee. Een aantal van die ideeën maken we nog steeds, niet in de vorm van een overvloedige high tea, maar vaak als klein dessert, voor na een lichte maaltijd. En dat maken we, lees maak ik, op verzoek.
In Engeland kregen we op de onderste verdieping van het torentje eens een heel klein stukje sponge cake met lime curd, wel met meer en dunnere laagjes lime curd dan wij hebben gemaakt. We kregen ook eens een dun plakje van een gevlochten citroenbrood, met een klein beetje lemon curd en cream cheese erin.
En die laatste, ooit genuttigd tijdens een high tea in een Engelse broodjeszaak, die gaan we hier namaken, op verzoek van 2 samenzwerende huisgenoten. Niet als plakjes van 1 grotere citroenbrood, maar als kleinere gevlochten broodjes. Gepriegel op de centimeter, maar geen one-bite broodjes.
Nog niet opeten
Starter
- 35 gram tarwebloem
- 80 milliliter lauwwarm water
- 1 theelepel kristalsuiker
- 7 gram instant gist
Deeg
- deegstarter
- 300 gram tarwebloem
- 50 gram kristalsuiker
- 80 gram yoghurt of kwark
- 60 gram ongezouten roomboter, op kamertemperatuur
- 1 ei (L)
- klein scheutje arachideolie
Vulling
- 150 gram lemon curd, zelfgemaakt of uit een potje
- 100 gram roomkaas, hier mon chou, op kamertemperatuur
- 1 theelepel vanille-extract
Topping
- 1 ei (S)
Aan het werk
Meng de tarwebloem, lauwwarm water, kristalsuiker en gist door elkaar in een maatbeker. Zet het, afgedekt met vershoudfolie, 15 minuten op een warme plek. Het was gisteren 28 graden en er was volop zon. Dus die warme plek was makkelijk te vinden. De gist ging meteen aan de slag.
Neem een grote kom en zeef de bloem erin. Voeg de kristalsuiker toe en meng het door elkaar. Klop het ei los. Voeg dan de yoghurt of kwark toe, samen met de inhoud van de maatbeker, de roomboter en het ei. Met schone handen alles door elkaar mengen en kneden in de kom tot het 1 geheel is en alles van de wand van de kom af is. Het blijft een wat plakkerig deeg.
Neem een glazen kom en smeer de wand in met een beetje arachideolie. Maak een bol van het deeg en leg het in de kom. Dek het af met vershoudfolie. Ik kon het in de zon zetten en in 50 minuten was het volume verdubbeld. Op een koelere plek kan dat wat langer duren.
Duw dan de lucht uit het deeg. Bebloem een werkblad en rol het eerst nog plakkerige deeg door de bloem tot het 1 geheel is. Desnoods nog wat bloem toevoegen.
Duw het plooibare deeg eerst met je handen en dan met een deegroller tot een rechthoek van 40 centimeter lengte en 25 centimeter breedte. Het blijft thuiswerk, dus dit zijn de ongeveer maten.
Snij het deeg dan in de lengte door midden en dan in de breedte 2 keer. Dan heb je nu 6 rechthoeken, in principe even groot.
Meng de roomkaas en vanille-extract door elkaar.

Deel het deeg virtueel in 3 even brede stukken door met een mes in de lengte 2 keer een ondiep lijntje te trekken.
Snij een klein rechthoekje deeg weg uit de 4 hoeken. Van de in totaal 24 deeghoekjes kun je nog een extra citroenbroodje maken.
Snij dan de zijkanten aan beide kanten even vaak in. Bij 1 van de citroenbroodjes had ik tijdens het vlechten ineens 1 rechthoekje deeg meer aan de ene kant dan aan de andere kant. Foutjes zijn snel gemaakt in de hitte.
Leg eerst de roomkaas en dan de lemon curd in het midden, de uiteinden van het deeg vrijhouden. Vouw die uiteinden van het deeg dan naar binnen. En begin dan de reepjes deeg 1 voor 1 schuin over de vulling te leggen. Leg dan het citroenbroodje op een bakplaat, met daarop bakpapier.
Heb je 2 broodjes gevlochten, verwarm dan de oven voor op 190°C. Je kunt alle gevlochten broodjes ook eerst nog eens 45 minuten laten rijzen, maar dan zit er later uit de oven maar een relatief klein beetje vulling in relatief veel brood. Niet een goede verhouding aan tafel. De 2e rijs slaan we over.

Vullen en vlechten herhalen tot alle 6 deeg rechthoeken proto-broodjes zijn geworden. En dan zie je dat ik halverwege een beetje ben vergeten dat het om deegvlechten ging. Linksboven, de eerste, is gevlochten, rechtsonder, de laatste, is dat zeker niet. Bovendien, om-en-om vlechten was mooier geweest, dat ook. Foutjes zijn snel gemaakt in de hitte.
Klop een klein ei los en smeer de broodjes met een kwastje ruim in met dat ei.
Bakken in de oven voor 25 minuten of tot de broodjes mooi goud-bruin zijn.

Dan zie je dat 3 restant stukken bakpapier gebruiken geen handige keuze was. De lemon curd is uit de vlecht gaan lopen en is gaan karamelliseren op de bakplaat zelf en niet alleen op het bakpapier.
Dat werd later schuurspons en ovenreiniger gebruiken, 2 keer zelfs voordat het weer schoon was! Foutjes zijn snel gemaakt in de hitte.
Resultaat
Mooie goud-bruine deels gevlochten citroenbroodjes.

En beetje plakkerig doordat de lemon curd over het deeg was gaan lopen.
Men vond het unaniem erg lekker. Eerst natuurlijk lauwwarm gegeten, we konden ons weer eens niet beheersen. Maar de volgende dag op kamertemperatuur kwam de smaak van de lemon curd veel beter door. Koud lekkerder dan warm was de conclusie.
Apart brood al zonder een hap met de vulling. Deed aan de textuur en smaak van sommige scones denken. Absoluut heerlijk met wat lemon-curd en roomkaas in een hap.
Genieten van een Engelse herinnering!
Punten voor verbetering
Het grootste probleem vormde het gaan lopen van de lemon curd. Het is nooit helemaal uit te sluiten natuurlijk, maar er zijn wel wat maatregelen te nemen.
- Verhoog de hoeveelheid roomkaas naar 150 gram.
- Nadat de roomkaas op het deeg is gelegd, duw het dan naar de zijkanten zodat er in het midden een gleuf ontstaat.
- Leg de lemon curd in de gleuf van de roomkaas, niet op de nu opstaande randen van de roomkaas.
- Als je gaat vlechten, blijf vlechten bij alle broodjes. Dus schuin neer blijven leggen.
- Trek tijdens het vlechten voorzichtig elk stukje vlechtdeeg zover als mogelijk naar de andere kant, zodat het een smal broodje wordt.
- Leeg een heel vel bakpapier op de bakplaat zodanig dat het bakpapier ook omhoog staat aan de randen van het bakblik.
Volgende keer testen of dit allemaal werkt.
De huisgenoten stelden morgen voor.
3 gedachten over “Een Engelse herinnering: gevlochten citroenbrood”
Goedemorgen BroeR, heerlijk zo’n zoet broodje, ik begin al te watertanden bij het lezen van het recept. Ik heb in de jaren in Engeland nooit thee melk gedronken, dat deed ik op mijn vierde of vijfde voor het laatst. Dat wolkje melk is eerder uitzondering dan regel, ik kwam eigenlijk alleen maar mensen tegen die een flinke scheut melk in hun thee namen. De thee was natuurlijk ook altijd heel zwart, meestal PG, je kent het vast ook nog wel.
Deze week eten wij pasta met witte asperges, captain’s dinner, Turkse roereieren met zelfgebakken brood en een maaltijdsalade met patat. Fijne eetweek!
Ik had de pech dat ik geen theeliefhebber ben, want de Engelse koffie was toendertijd of veel te slap of oploskoffie. En op dat laatste waren ze nog trots ook. We wisten niet hoe snel we een koffiezetapparaat moesten kopen. Was nog lastig zat om te vinden overigens. Nu niet meer voor te stellen.
Dat herinner ik me ook. Oploskoffie vond ik niet heel erg vies dus dat dronk ik dan nog liever dan hun filterkoffie, dat was net water inderdaad!