Petjil, groente salade met pindasaus
Je hebt pindasaus en je hebt pindasaus. En je hebt pindasaus voor gado-gado, een mix van geblancheerde groenten die koud of lauwwarm worden geserveerd. En je hebt pindasaus voor petjil, een andere groentesalade. En je hebt …. We kunnen nog wel even doorgaan natuurlijk. Maar laten we voorop stellen dat we het niet hebben over de bruine derrie uit een emmertje in de supermarkt. Je kunt pindasaus zelf maken, maar er zijn ook in de toko kwalitatief goede zakjes pindamengsels te koop die je alleen nog maar met een beetje water hoeft aan te lengen. En allemaal zonder additieven die je niet nodig hebt.
Gado gado en petjil (of pecel) is de manier om echte vleeseters die groenten laten staan bij een maaltijd groenten te laten eten. Succes gegarandeerd. Pindasaus is als chocolade voor veel mensen. Ze blijven ervan eten.
Pindasaus wordt in grote delen van Zuidoost-Azië in allerlei varianten gegeten. En geen lijkt er eigenlijk echt op de vernederlandste versie die we kennen van de lokale Chinees of van de patatboer. Echte pindasaus is veel smakelijker en aromatischer. En heus niet te moeilijk om te maken.
Petjil is oorspronkelijk afkomstig van Oost-Java, een eiland dat veel meer salades kent. Gado gado is er één van, afkomstig van West-Java. Lotek is een andere minder bekende variant.
De samenstelling van een petjil kan verschillen, maar bestaat meestal uit een combinatie van bladgroenten, taugé, sperziebonen en kool. Vaak ook geserveerd met gefrituurde tahoe en lontong, blokjes geperste rijst. De saus is gemaakt van geroosterde pinda’s met tamarinde, palmsuiker en kentjoer, knoflook en trassi. En niet onbelangrijk, pepers. De saus voor petjil is pittig, in tegstelling tot dexsaus voor gado-gado. De saus is over het algemeen heel dik, want met het vocht van de groenten verdunt die vanzelf een beetje.
Javaanse contractarbeiders hebben petjil in Suriname geïntroduceerd. In elke warung kun je petjil bestellen, in verschillende varianten, met waterspinazie bijvoorbeeld, maar bijna altijd met kousenband als belangrijkste groente. Vaak nog bestrooid met wat gefrituurde sjalotjes. Petjel is een geweldige lunchmaaltijd.
Eerlijk gezegd ken ik alleen de Surinaamse versie, maar zoveel verschil als tussen soto en saoto zal er niet zijn met de Indonesische versies van de saus.